Wzory CBAM przygotowane przez cbamguide.com to 7 bezpłatnych dokumentów, które obejmują całą pracę importera objętego CBAM (mechanizm dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2): listę kontrolną deklaracji CBAM z 22 pozycjami, kwestionariusz dla dostawcy, arkusz danych do deklaracji z 17 kolumnami, plan monitorowania z 22 elementami, arkusz śledzenia certyfikatów, listę kontrolną audytu wewnętrznego z 17 pozycjami i model kosztów na lata od 2026 do 2034. Każdy plik generuje się w przeglądarce, bez rejestracji.
Pliki są w języku angielskim, tym samym, w którym operator instalacji musi sporządzać swoje dokumenty (art. 10 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2025/2547).
Ta strona opisuje każdy wzór po polsku, uzupełnia go o wymogi, które w Polsce stawiają Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu (organ Krajowej Administracji Skarbowej) i organy celne, oraz pokazuje, na którym etapie przed pierwszym terminem, 30 września 2027 r., warto po niego sięgnąć.
Czym jest wzór CBAM?
Wzór CBAM to dokument roboczy wielokrotnego użytku, który porządkuje jedno konkretne zadanie: zbieranie danych od dostawców, obliczanie liczby certyfikatów, obowiązek kwartalny albo przygotowanie deklaracji CBAM.
Żaden z tych wzorów nie jest urzędowym formularzem. Deklarację CBAM składa się w rejestrze CBAM, a wiążącym tekstem jest rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2023/956 z dnia 10 maja 2023 r. ustanawiające mechanizm dostosowywania cen na granicach z uwzględnieniem emisji CO2, zmienione rozporządzeniem (UE) 2025/2083 (tzw.
Omnibus). CBAM, potocznie nazywany granicznym podatkiem węglowym, jest mechanizmem opartym na certyfikatach, których cena odpowiada cenie uprawnień w EU ETS; nie jest podatkiem, cłem ani opłatą (por. uzasadnienie projektu ustawy, druk nr 1855).
Wzór nie zastępuje więc ani rejestru CBAM, ani weryfikatora, ani porady prawnej. Pozwala zebrać właściwe liczby w odpowiednim układzie przed każdym terminem okresu docelowego, który trwa od 1 stycznia 2026 r. Przegląd wszystkich obowiązków zawiera strona główna CBAM dla importerów w Polsce.
7 wzorów CBAM w skrócie
Siedem wzorów CBAM różni się formatem, adresatem i przepisem, któremu służą: sześć opiera się na rozporządzeniu (UE) 2023/956, a plan monitorowania na rozporządzeniu wykonawczym (UE) 2025/2547, co pokazuje poniższa tabela.
| Wzór (strona w języku angielskim) | Format | Co powstaje | Dla kogo | Podstawa prawna |
|---|---|---|---|---|
| Lista kontrolna deklaracji CBAM | 22 pozycje do zaznaczenia w 5 sekcjach | Upoważnieni zgłaszający CBAM i ich działy celne | art. 6 | |
| Kwestionariusz dla dostawcy | Generator (TXT) | Gotowe pismo z prośbą o dane o emisjach | Importerzy, w kontaktach z dostawcami spoza UE | art. 7 ust. 2; załącznik V |
| Arkusz danych do deklaracji | CSV | 17 kolumn, jeden wiersz na rodzaj towarów, kraj pochodzenia i instalację | Upoważnieni zgłaszający CBAM | art. 6 ust. 2 |
| Plan monitorowania | CSV | 22 elementy minimalne planu monitorowania | Operatorzy instalacji spoza UE; importerzy sprawdzający dostawcę | rozporządzenie wykonawcze (UE) 2025/2547, art. 5 ust. 5; załącznik II pkt A.5 |
| Arkusz śledzenia certyfikatów | CSV | 2 tabele: certyfikaty wymagane, potem kupione, posiadane, przekazane do umorzenia i odkupione | Działy finansowe i działy compliance | art. 22, 23 i 24 |
| Lista kontrolna audytu wewnętrznego | 17 pozycji do zaznaczenia w 4 sekcjach | Osoby odpowiedzialne za compliance, audytorzy wewnętrzni | art. 7 ust. 5 i 6; załącznik V | |
| Model kosztów | Kalkulator (raport PDF) | Szacunek liczby certyfikatów i kosztu od 2026 do 2034 r. | Działy finansowe | art. 21; art. 22 ust. 2; art. 31 |
Wszystkie siedem stron zebrano w bibliotece wzorów CBAM (w języku angielskim), sprawdzonej pod kątem obowiązującego prawa na dzień 12 października 2026 r. Każdy plik podaje datę wygenerowania i datę ostatniego sprawdzenia przepisów. Przed użyciem wzór należy dopasować do własnego przywozu i porównać z tekstem rozporządzenia.
Lista kontrolna deklaracji CBAM: 22 pozycje w 5 sekcjach
Lista kontrolna deklaracji CBAM (w wyszukiwarce często „checklista CBAM”) to plik PDF z 22 pozycjami do zaznaczenia, podzielonymi na 5 sekcji w kolejności pracy: od zakresu przepisów do czynności po złożeniu deklaracji.
| Sekcja | Pozycje | Co się potwierdza |
|---|---|---|
| 1. Zakres i status | 4 | Kody CN z załącznika I, próg 50 ton, status upoważnionego zgłaszającego CBAM, numer EORI i numer rachunku CBAM |
| 2. Dane od dostawców | 5 | Instalacja i operator, wartości rzeczywiste lub domyślne, sprawozdanie z weryfikacji, dowód uiszczenia opłaty emisyjnej |
| 3. Obliczenia i certyfikaty | 7 | Obliczenie według załącznika IV, dostosowanie przydziału bezpłatnych uprawnień, liczba i cena certyfikatów, obowiązek kwartalny 50% |
| 4. Złożenie deklaracji | 3 | Termin 30 września, cztery elementy z art. 6 ust. 2, przekazanie do umorzenia |
| 5. Po złożeniu | 3 | Wniosek o odkup i jego limit, daty anulowania, przechowywanie dokumentacji |
Pierwsza deklaracja CBAM obejmuje towary przywiezione w 2026 r. i składa się ją do 30 września 2027 r. (art. 6 ust. 1).
Zawiera ilość każdego rodzaju towarów, całkowite emisje wbudowane, liczbę certyfikatów do przekazania do umorzenia po zmniejszeniu z art. 9 i dostosowaniu z art. 31 oraz sprawozdania z weryfikacji, jeżeli zastosowano emisje rzeczywiste (art. 6 ust. 2). Każdy z tych elementów opisuje strona o deklaracji CBAM.
Co dodać do listy kontrolnej w Polsce
Lista odwzorowuje rozporządzenie, wspólne dla całej Unii. W Polsce dochodzi do niej siedem punktów kontroli zgłoszenia celnego w systemie AIS/IMPORT PLUS, opisanych w instrukcji wypełniania zgłoszeń celnych na PUESC (pkt 6.14.1, odczytanej 13 listopada 2026 r.) i w komunikatach PUESC.
- Kod Y128 i numer rachunku CBAM: upoważniony zgłaszający CBAM podaje kod Y128 z numerem rachunku w strukturze CBAM-XX-YYYY-AAANNNNNNNNNNN (zmiana nr 4 instrukcji z 18 grudnia 2025 r.); system weryfikuje wtedy status upoważnionego zgłaszającego CBAM.
- Kod Y137: importer zwolniony w ramach progu de minimis 50 ton deklaruje zwolnienie tym kodem (art. 2a ust. 1), także wtedy, gdy ma status, ale pozostaje poniżej progu. Jeżeli organ celny wie, że próg został przekroczony, a zgłoszenie nie zawiera właściwego kodu, nie zostanie ono przyjęte do systemu AIS/IMPORT PLUS.
- Kod Y238 z numerem APPL: dla wniosków o status złożonych do 31 marca 2026 r. i jeszcze nierozpatrzonych, z numerem wniosku w strukturze APPL-XX-YYYY-AAANNNNNNNNNNNN w polu „Numer Referencyjny”.
- Brak kodu dla Szwajcarii, Norwegii, Islandii, Liechtensteinu, Ceuty i Melilli: dla towarów pochodzących z tych terytoriów stosuje się standardową weryfikację pochodzenia; kod Y134 dotyczy tylko Büsingen, Helgolandu i Livigno.
- Zakaz stosowania zbiorów danych H6 i H7: towarów CBAM nie zgłasza się w przesyłkach pocztowych ani w zgłoszeniach e-commerce.
- Towary powracające: nadal wymagają kodów CBAM, a w deklaracji CBAM wykazuje się je jako „zero” (art. 6 ust. 5).
- Cement i klinkier: komunikat PUESC z 19 października 2026 r. zaleca przegląd zgłoszeń złożonych od 1 stycznia 2026 r. i stosowanie czterech nowych kodów TARIC (2523 10 00 10, 2523 10 00 90, 2523 90 00 10, 2523 90 00 90), bo rozporządzenie wykonawcze (UE) 2026/1740 działa wstecz od 1 stycznia 2026 r.
Komisja przedłużyła ważność kodu Y238 z 27 września do 31 grudnia 2026 r. (niemieckie ATLAS-Info 0997/2026 i komunikat włoskiej ADM, oba z 15 września 2026 r.).
Polska KAS potwierdziła to komunikatem PUESC z 30 września 2026 r.: kod Y238 można stosować do 31 grudnia 2026 r., jeżeli wniosek złożono do 31 marca 2026 r. i nie został jeszcze rozpatrzony, także gdy decyzję zawieszono do czasu rozstrzygnięcia odwołania.
Sama instrukcja 6.14.1 nadal podaje datę 27 września 2026 r.: nie należy się nią kierować. Wszystkie kody omawia strona o zgłoszeniu celnym towarów CBAM.
Kwestionariusz dla dostawcy: zapytanie o dane o emisjach
Kwestionariusz dla dostawcy to generator pism, który tworzy gotową do wysłania prośbę o dane o emisjach, adresowaną do instalacji spoza UE, w której wyprodukowano towary.
Generator zapytań do dostawców (w języku angielskim) wybiera z 15 punktów danych te, które pasują do wskazanej ścieżki produkcyjnej. Obejmuje 10 ścieżek produkcyjnych w 6 sektorach CBAM, na przykład wielki piec z konwertorem tlenowym, elektryczny piec łukowy i pierwotne aluminium, i tworzy pisma w 6 językach: angielskim, chińskim, tureckim, rosyjskim, hiszpańskim i portugalskim.
Wersji polskiej nie ma, bo pismo trafia do operatora spoza Unii, którego raport o emisjach i tak musi być po angielsku (art. 10 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2025/2547).
Odpowiedź dostawcy nie może mieć dowolnej formy. Do zadeklarowania emisji rzeczywistych importer potrzebuje podsumowania raportu operatora na temat wielkości emisji: 16 punktów danych na instalację (załącznik IV pkt 1.2 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2025/2547), po angielsku, ze współrzędnymi instalacji z dokładnością do sześciu miejsc po przecinku.
Dziewięć punktów dotyczy każdej instalacji, dwa emisji pośrednich, a pięć towarów zawierających prekursory (materiały wsadowe).
Zapytanie ma trzy ograniczenia. Operator spoza UE nie ma żadnych obowiązków w ramach CBAM (wytyczne Komisji nr 1), więc inicjatywa należy do importera. Ani średnia sektorowa, ani ślad węglowy produktu według GHG Protocol lub normy ISO 14067 nie zastępują emisji rzeczywistych.
Odmowa dostawcy niczego prawnie nie blokuje: importer deklaruje wtedy wartości domyślne z narzutem (mark-up) 10% w 2026 r., 20% w 2027 r. i 30% od 2028 r.; dla nawozów 1%.
Czy szablon komunikacji Komisji jest nadal aktualny?
Nie: dobrowolny szablon komunikacji z okresu przejściowego został wycofany, a od wytycznych Komisji nr 3 z 14 sierpnia 2026 r. zastępuje go obowiązkowa struktura trzech dokumentów.
W polskich wynikach wyszukiwania wciąż pojawiają się materiały z okresu przejściowego. Opisany w nich szablon komunikacji nie obowiązuje w okresie docelowym. Operator sporządza teraz trzy dokumenty wymienione w tabeli.
| Dokument | Zawartość | Znaczenie dla importera | Podstawa |
|---|---|---|---|
| Raport operatora na temat wielkości emisji | 35 numerowanych pozycji | Pełna dokumentacja instalacji, sprawdzana przez weryfikatora | rozporządzenie wykonawcze (UE) 2025/2547, art. 10 ust. 1; załącznik IV |
| Podsumowanie raportu o emisjach | 16 punktów danych, dołączone do sprawozdania z weryfikacji | Dokument, z którego zasila się deklarację CBAM | załącznik IV pkt 1.2 |
| Uzupełnienie dla konkretnego upoważnionego zgłaszającego CBAM | Tylko przywożona energia elektryczna | Dane o energii elektrycznej przeznaczonej dla danego upoważnionego zgłaszającego CBAM | załącznik IV |
Zarejestrowany operator składa raport i podsumowanie w sekcji O3CI rejestru CBAM (portal operatorów); importer, który wcześniej przekazał dostawcy swój numer EORI, pobiera tam dane. Gdy operator nie jest zarejestrowany, importer prosi go o podsumowanie, sprawozdanie z weryfikacji i pełny raport.
Metodę, na której opiera się każda liczba, wyjaśnia strona o emisjach wbudowanych, a 16 punktów po kolei omawia strona o danych wymaganych od dostawców (w języku angielskim).
Arkusz danych do deklaracji CBAM: 17 kolumn
Arkusz danych do deklaracji to plik CSV z 17 kolumnami, w którym każdemu rodzajowi towarów, krajowi pochodzenia i instalacji odpowiada jeden wiersz; wiersze sumuje się potem w rocznej deklaracji CBAM.
Nad tabelą znajdują się trzy wiersze identyfikacyjne: nazwa upoważnionego zgłaszającego CBAM, numer rachunku CBAM i rok deklaracji. Każda kolumna wskazuje przepis, który wymaga danej informacji, jak pokazuje poniższa tabela.
| Kolumna | Podstawa prawna |
|---|---|
| Kod CN | załącznik I |
| Rodzaj towarów | art. 6 ust. 2 lit. a); załącznik V pkt 1 |
| Kraj pochodzenia | załącznik V pkt 1 |
| Ilość przywieziona (t; MWh dla energii elektrycznej) | art. 6 ust. 2 lit. a) |
| Sytuacja celna (standardowa, uszlachetnianie czynne, uszlachetnianie bierne, towary powracające) | art. 6 ust. 3, 4 i 5 |
| Instalacja produkcyjna (nazwa i identyfikator) | załącznik V pkt 2 lit. a) |
| Kontakt do operatora | załącznik V pkt 2 lit. b) |
| Podstawa danych (rzeczywiste lub domyślne) | art. 7 ust. 2 i 3; załącznik V pkt 1 |
| Specyficzne emisje wbudowane (t CO2e na t lub na MWh) | art. 6 ust. 2 lit. b); załącznik V pkt 2 lit. d) |
| Całkowite emisje wbudowane (t CO2e) | art. 6 ust. 2 lit. b) |
| Metoda obliczenia i źródło | załącznik V pkt 2 lit. e) |
| Numer sprawozdania z weryfikacji (tylko emisje rzeczywiste) | art. 6 ust. 2 lit. d); art. 8 |
| Zmniejszenie z tytułu opłaty emisyjnej (certyfikaty) | art. 9; art. 6 ust. 2 lit. c) |
| Numer dowodu uiszczenia opłaty emisyjnej | art. 9 ust. 2 |
| Dostosowanie przydziału bezpłatnych uprawnień (certyfikaty) | art. 31; art. 6 ust. 2 lit. c) |
| Certyfikaty CBAM do przekazania do umorzenia | art. 6 ust. 2 lit. c) |
| Uwagi | kolumna robocza |
Arkusz przygotowuje deklarację, ale nie odwzorowuje ekranu rejestru CBAM. Przy kolumnie zmniejszenia należy pamiętać, że na dzień 23 października 2026 r. żadna opłata emisyjna państwa trzeciego nie została uznana na podstawie art. 9, a akt wykonawczy nie został przyjęty: zmniejszenie istnieje w prawie, ale bez szczegółowych zasad obliczania i dowodzenia. Wyjaśnia to strona o zmniejszeniu z tytułu opłaty emisyjnej.
Plan monitorowania: 22 elementy minimalne
Plan monitorowania to plik CSV, który w osobnych wierszach zestawia 22 elementy minimalne, jakie załącznik II pkt A.5 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2025/2547 nakłada na plan operatora.
Dotyczy operatora, którego towary deklaruje się na podstawie emisji rzeczywistych (art. 5 ust. 5 tego rozporządzenia); importer może na jego podstawie sprawdzić, co musi zawierać plan dostawcy.
Plik ma 6 kolumn (numer, element, czy dotyczy, opis lub odesłanie do dokumentu, osoba odpowiedzialna, data aktualizacji) i 4 wiersze identyfikacyjne: instalacja, operator, numer wersji i data. Ostateczny plan sporządza się po angielsku (art. 5 ust. 6).
Operator przechowuje dane w instalacji przez co najmniej sześć lat po okresie sprawozdawczym (załącznik II pkt A.2). Plan trafia następnie do akredytowanego weryfikatora, który sprawdza go podczas wizyty w obiekcie przewidzianej w art. 2 do 4 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2025/2546. Przebieg tej kontroli opisuje strona o weryfikacji CBAM.
Arkusz śledzenia certyfikatów CBAM: dwie tabele na 2027 r.
Arkusz śledzenia certyfikatów to plik CSV z dwiema tabelami: pierwsza oblicza wymagane certyfikaty dla każdej pozycji przywozu, druga prowadzi ewidencję zakupów, obowiązku kwartalnego, przekazania do umorzenia, odkupu i anulowania.
Pierwsza tabela ma 12 kolumn, od kodu CN do uwag, w tym liczbę wymaganych certyfikatów i dostosowanie przydziału bezpłatnych uprawnień (współczynnik CBAM × jednorodny międzysektorowy współczynnik korygujący × wskaźnik CBAM). Druga ma 13 kolumn, w tym kolumnę, która oddziela certyfikaty kupione za emisje z 2026 r., podlegające osobnym regułom. Arkusz uwzględnia pięć dat wymienionych poniżej.
- 1 lutego 2027 r.: początek sprzedaży certyfikatów CBAM na wspólnej centralnej platformie (art. 20 ust. 1).
- 31 marca 2027 r.: pierwsza kontrola obowiązku kwartalnego, czyli co najmniej 50% emisji wbudowanych w towarach przywiezionych od początku roku kalendarzowego, z uwzględnieniem dostosowania przydziału bezpłatnych uprawnień (art. 22 ust. 2); za przywóz z 2026 r. obowiązek ten nie istnieje.
- 30 września 2027 r.: przekazanie do umorzenia certyfikatów za 2026 r. (art. 22 ust. 1).
- 31 października 2027 r.: termin wniosku o odkup (art. 23 ust. 1); liczba odkupionych certyfikatów jest ograniczona do liczby, którą upoważniony zgłaszający CBAM musiał zakupić zgodnie z art. 22 ust. 2 w roku kalendarzowym zakupu (art. 23 ust. 2), a certyfikaty kupione w 2027 r. za 2026 r. można odkupić tylko w 2027 r. (art. 23 ust. 2a).
- 1 listopada 2027 r.: anulowanie certyfikatów zakupionych za emisje z 2026 r. (art. 24 ust. 2).
Przykład obliczony metodą przewidzianą w przepisach: 1 000 ton półproduktów ze stali niestopowej z Turcji (Türkiye), kod CN 7207 11 14, przywiezionych w III kwartale 2026 r. na wartościach domyślnych.
Emisje wbudowane wynoszą 2 541 ton ekwiwalentu dwutlenku węgla (t CO2e), czyli 2,310 × 1,10 t CO2e na tonę; dostosowanie odejmuje 1 329,9 t CO2e (0,975 × 1,364 na tonę).
Zostaje 1 211,1 certyfikatu, czyli 99 697,75 euro po oficjalnej cenie 82,32 euro za t CO2e, opublikowanej 5 października 2026 r. Kalkulator zaokrągla ten wynik w górę do 1 212 pełnych certyfikatów.
Certyfikaty sprzedaje państwo członkowskie siedziby upoważnionego zgłaszającego CBAM na wspólnej centralnej platformie (art. 20 ust. 1). Polskie przepisy nie wskazują jeszcze (stan na 13 listopada 2026 r.), który organ sprzedaje i odkupuje certyfikaty w imieniu Polski; rząd zapowiedział odrębną ustawę o okresie docelowym. Zasady opisują strony o certyfikatach CBAM, obowiązku kwartalnym i wspólnej centralnej platformie.
Co musi być udokumentowane przed terminem złożenia deklaracji, z podstawą prawną każdego punktu. Wersja angielska, natychmiastowe pobranie.
Na potrzeby tych powiadomień przechowujemy wyłącznie Państwa adres e-mail. Polityka prywatności (po angielsku)
Lista kontrolna audytu wewnętrznego: 17 pozycji
Lista kontrolna audytu wewnętrznego to plik PDF z 17 pozycjami do zaznaczenia w 4 sekcjach, który pozwala sporządzić datowaną samoocenę procesu CBAM przed każdą kontrolą Komisji lub właściwego organu.
Lista obejmuje cztery sekcje wymienione poniżej.
- Nadzór (3 pozycje): wyznaczona osoba odpowiedzialna, udokumentowany proces, okresowe raportowanie do zarządu.
- Jakość danych (5 pozycji): źródło i data danych od dostawców, podstawa rzeczywista lub domyślna, sprawozdanie z weryfikacji, dowód opłaty emisyjnej poświadczony przez niezależną osobę, możliwość prześledzenia danych do instalacji.
- Kontrole (5 pozycji): uzgadnianie stanu na koniec kwartału od 2027 r., przypisanie terminów, monitorowanie progu 50 ton, śledzenie zmian przepisów, ścieżka audytu.
- Dokumentacja i przechowywanie (4 pozycje): minimalne dane z załącznika V, dodatkowe dane przy emisjach rzeczywistych, okres przechowywania, dowody do art. 9.
Dokumentację przechowuje się do końca czwartego roku po roku, w którym deklarację złożono lub należało złożyć (art. 7 ust. 5 i 6; art. 9 ust. 3); dla deklaracji za 2026 r. oznacza to 31 grudnia 2031 r.
W tym samym okresie Komisja i właściwy organ państwa członkowskiego siedziby mogą przeglądać deklarację, także w drodze audytu w siedzibie upoważnionego zgłaszającego CBAM (art. 19 ust. 2). Polskie przepisy nie wskazują jeszcze (stan na 13 listopada 2026 r.), który organ przegląda deklaracje CBAM.
Model kosztów: certyfikaty i koszt od 2026 do 2034 r.
Model kosztów to raport PDF, który dla wybranego towaru i kraju pochodzenia szacuje liczbę certyfikatów i koszt w każdym roku od 2026 do 2034 r. według metody przewidzianej w prawie.
Raport tworzy kalkulator w języku angielskim; kalkulator CBAM stosuje ten sam wzór po polsku. Liczba certyfikatów na tonę to specyficzne emisje wbudowane minus dostosowanie przydziału bezpłatnych uprawnień (współczynnik CBAM × jednorodny międzysektorowy współczynnik korygujący × wskaźnik CBAM), nie mniej niż zero (art. 31; rozporządzenie wykonawcze (UE) 2025/2620).
Współczynnik CBAM na 2026 r. wynosi 97,5%: to część przydziału bezpłatnych uprawnień, która pozostaje (art. 10a ust. 1a dyrektywy 2003/87/WE). Każda tona powyżej wskaźnika CBAM (benchmark), łącznie z narzutem, kosztuje pełną cenę.
Tabela pokazuje turecki przykład przy stałej cenie 82,32 euro, obliczony według wzoru prawnego, którego używa kalkulator CBAM tej witryny. Stała cena to założenie ilustracyjne: od 2027 r. cena certyfikatów jest tygodniowa (art. 21 ust. 1).
| Rok | Narzut | Współczynnik CBAM | Certyfikaty na tonę | Koszt na tonę, EUR (kod CN 7207 11 14, Turcja) |
|---|---|---|---|---|
| 2026 | 10% | 97,5% | 1,2111 | 99,70 |
| 2027 | 20% | 95% | 1,4762 | 121,52 |
| 2030 | 30% | 51,5% | 2,3005 | 189,38 |
| 2034 | 30% | brak | 3,003 | 247,21 |
Na wartościach domyślnych wynik odpowiada dokładnie wzorowi z przepisów w latach od 2026 do 2030; w latach od 2031 do 2033 opiera się na założeniach wskazanych w raporcie, bo wskaźniki CBAM i jednorodny międzysektorowy współczynnik korygujący na te lata nie zostały ustalone.
Wynik jest szacunkiem opartym na oficjalnych wartościach domyślnych i wskaźnikach CBAM (rozporządzenia wykonawcze (UE) 2025/2621 i 2025/2620); wiążąca jest liczba z Państwa deklaracji CBAM. Szczegóły tego przykładu zawiera strona o CBAM i Turcji.
Dokumenty urzędowe w Polsce: wzór gwarancji, instrukcja PUESC i dostęp do rejestru
W Polsce wzory cbamguide.com uzupełniają cztery źródła urzędowe: wzór gwarancji CBAM na podatki.gov.pl, instrukcja wypełniania zgłoszeń celnych na PUESC, usługa PUESC dająca dostęp do portalu zgłaszającego CBAM i strona Ministerstwa Klimatu i Środowiska o uzyskaniu statusu upoważnionego zgłaszającego CBAM.
| Źródło | Organ | Co zawiera | Na co uważać |
|---|---|---|---|
| Strona „CBAM” na podatki.gov.pl, odczytana 13 listopada 2026 r. | Ministerstwo Finansów | „Wzór gwarancji”: gwarancja bankowa lub ubezpieczeniowa płatna na pierwsze żądanie; odesłanie do uproszczonej metody obliczania kwoty gwarancji opublikowanej przez KOBiZE (Krajowy Ośrodek Bilansowania i Zarządzania Emisjami w Instytucie Ochrony Środowiska, Państwowym Instytucie Badawczym) | Strona podaje datę aktualizacji 15.12.2025, choć cytuje rozporządzenie z 2 stycznia 2026 r. |
| Instrukcja wypełniania zgłoszeń celnych, pkt 6.14.1 | Krajowa Administracja Skarbowa (PUESC) | Kody Y128, Y134 do Y137, Y237, Y238, kod 1CBM dla wpisu do rejestru zgłaszającego i zgłoszeń uproszczonych | Przy Y238 nadal data 27 września 2026 r.; obowiązuje 31 grudnia 2026 r. (komunikat PUESC z 30 września 2026 r.) |
| Usługa „CBAM, uzyskaj dostęp do portalu zgłaszającego CBAM” | Krajowa Administracja Skarbowa (PUESC) | Konto PUESC, rejestracja firmy z numerem EORI, formularz WPE0001 z uprawnieniem „Dostęp do rejestru CBAM” | Pełnomocnictwo musi wprost wymieniać to uprawnienie; oryginały papierowe trafiają do Wydziału Centralna Rejestracja w Izbie Administracji Skarbowej w Poznaniu |
| Strona „Jak uzyskać status upoważnionego zgłaszającego CBAM i dostęp do portalu” (gov.pl, 3 grudnia 2025 r.) | Ministerstwo Klimatu i Środowiska | Wniosek elektroniczny w unijnym portalu zgłaszającego CBAM, dostęp przez PUESC, termin 120 dni | Status przyznaje Dyrektor IAS w Poznaniu, nie KOBiZE |
Gwarancja CBAM obejmuje zagregowaną wartość certyfikatów za deklarowany przywóz, po dostosowaniu przydziału bezpłatnych uprawnień. Dyrektor IAS w Poznaniu zwalnia ją po 30 września drugiego roku po roku przywozu; podatki.gov.pl podaje przykład gwarancji za przywóz z 2026 r., zwalnianej po 30 września 2028 r., z sugerowaną ważnością od 1 stycznia 2026 r. do 30 września 2028 r. Żądanie dostosowania gwarancji trzeba spełnić w ciągu najwyżej dwóch miesięcy, z możliwością przedłużenia do trzech (art. 54b ust. 6 do 8 ustawy).
Dokumenty do wniosku o status upoważnionego zgłaszającego CBAM w Polsce
Status upoważnionego zgłaszającego CBAM przyznaje w Polsce Dyrektor Izby Administracji Skarbowej w Poznaniu (organ Krajowej Administracji Skarbowej), na podstawie art. 54b ustawy o systemie zarządzania emisjami gazów cieplarnianych i innych substancji i rozporządzenia Ministra Finansów i Gospodarki z dnia 2 stycznia 2026 r. Wniosek składa się wyłącznie w rejestrze CBAM, a importer przygotowuje elementy wymienione poniżej.
- Konto PUESC i rejestrację firmy z numerem EORI („cło (EORI)”).
- Uprawnienie rozszerzone „Dostęp do rejestru CBAM”, nadawane formularzem WPE0001, oraz pełnomocnictwo, które wprost je wymienia.
- Oświadczenie pod rygorem odpowiedzialności karnej (art. 233 § 6 Kodeksu karnego), że informacje z art. 5 ust. 5 lit. a) do c), e), f) i h) rozporządzenia (UE) 2023/956 są kompletne i prawdziwe (art. 54b ust. 3 do 5 ustawy); to samo dotyczy zgłoszeń zmian z art. 5 ust. 7.
- Gwarancję CBAM według wzoru z podatki.gov.pl, jeżeli firma działa krócej niż dwa lata obrotowe przed rokiem złożenia wniosku (art. 17 ust. 5); gwarantem jest podmiot z listy z art. 52 ust. 1 ustawy z dnia 19 marca 2004 r. Prawo celne.
Właściwy organ ocenia wniosek w ciągu 120 dni kalendarzowych od jego otrzymania, a gdy prosi o dodatkowe informacje, w ciągu najwyżej 180 dni (art. 4 ust. 1 i art. 5 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2025/486).
KOBiZE w ciągu 21 dni wydaje opinię dla Dyrektora IAS w Poznaniu, a jej brak oznacza opinię pozytywną (art. 54b ust. 9 do 11 ustawy). Procedurę opisuje strona o upoważnionym zgłaszającym CBAM, a strona o numerze CBAM wyjaśnia, gdzie znaleźć numer rachunku.
Czy wzory wystarczą do deklaracji CBAM?
Nie: wzory porządkują zbieranie danych i kontrolę wewnętrzną, ale deklaracja CBAM wymaga złożenia w rejestrze CBAM, zweryfikowanych emisji rzeczywistych tam, gdzie się je stosuje, i przekazania do umorzenia dokładnej liczby certyfikatów.
Weryfikacja jest wymagana tylko wtedy, gdy emisje wbudowane ustala się na podstawie emisji rzeczywistych (art. 8 ust. 1); deklaracja na wartościach domyślnych nie wymaga weryfikatora.
Upoważniony zgłaszający CBAM, który do 30 września nie przekaże do umorzenia należnych certyfikatów, płaci za każdy brakujący certyfikat karę równą karze za przekroczenie emisji w EU ETS, czyli 100 euro za tonę ekwiwalentu CO2 przed indeksacją według europejskiego wskaźnika cen konsumpcyjnych (art. 26 ust. 1); zapłata nie zwalnia z umorzenia (art. 26 ust. 3). Pozostałe przypadki omawia strona o karach CBAM.
Przed pierwszym terminem wzory warto stosować w kolejności podanej poniżej.
- Sprawdzić zakres każdego produktu w wyszukiwarce kodów CN i śledzić roczną sumę względem progu de minimis 50 ton.
- Wysłać kwestionariusz dla dostawcy już w pierwszym kwartale, by operator zdążył zweryfikować dane.
- Uzupełniać arkusz danych do deklaracji na bieżąco, jeden wiersz na towar, pochodzenie i instalację.
- Oszacować koszt modelem kosztów, a od 1 lutego 2027 r. prowadzić arkusz śledzenia certyfikatów z aktualną ceną certyfikatów CBAM.
- Przejść listę kontrolną deklaracji przed złożeniem, najpóźniej do 30 września 2027 r.
- Wypełnić listę kontrolną audytu wewnętrznego po złożeniu i zarchiwizować ją z dokumentacją.
Czy wzory zastępują oprogramowanie CBAM?
Wzory nie zastępują oprogramowania CBAM: sprawdzają się na początku, gdy importer ma niewielu dostawców i ograniczony wolumen przywozu, a dane prowadzi ręcznie. Gdy przybywa sektorów, instalacji i terminów, oprogramowanie CBAM automatyzuje dopasowanie kodów CN, korespondencję z dostawcami i obliczenia, a wzory pozostają wsparciem przy zbieraniu danych.
Pomoc usługodawcy
Jeżeli praca przekracza możliwości firmy, wystarczy opisać potrzebę na stronie zapytań do usługodawców CBAM albo w formularzu dopasowanym do zadania: dane od dostawców, obliczanie emisji, akredytowany weryfikator, doradca CBAM, usługa upoważnionego zgłaszającego, oprogramowanie CBAM lub szkolenie.
Bezpłatnie dla Państwa. Jeżeli powierzą Państwo zlecenie usługodawcy, któremu przekazaliśmy zapytanie, usługodawca może zapłacić cbamguide.com prowizję za polecenie; prowizja nigdy nie decyduje o tym, kto jest wymieniany i w jaki sposób.
Na dzień 12 listopada 2026 r. udokumentowano siedem jednostek weryfikujących akredytowanych przez pięć krajowych jednostek akredytujących UE: EmiCert S.A. (ESYD, Grecja), Bureau Veritas Italia S.p.A., RINA Services S.p.A. i SGS ICS Italia S.r.l.
(Accredia, Włochy), Intertek Certification AB (Swedac, Szwecja), ISSC z Damietty w Egipcie (RvA, Holandia, 22 października 2026 r., pierwsza jednostka spoza UE, w procedurze TAB RvA) oraz SGS BELGIUM nv (BELAC, Belgia, zakres ważny od 5 listopada 2026 r.).
Żadna z nich nie jest polska: Polskie Centrum Akredytacji (PCA) nie udokumentowało jeszcze żadnej akredytacji CBAM, a oficjalna lista Komisji nie została opublikowana. Akredytację ogłoszoną przez DNV 6 listopada 2026 r. pomijamy, dopóki Accredia jej nie opublikuje. Szczegóły zawiera strona o akredytowanych weryfikatorach CBAM.
Najczęstsze pytania o wzory CBAM
Czy wzory CBAM są bezpłatne?
Tak. Każdy z 7 wzorów jest bezpłatny i powstaje w przeglądarce, bez rejestracji: dwa pliki PDF (lista kontrolna deklaracji, lista kontrolna audytu wewnętrznego), trzy pliki CSV (arkusz danych do deklaracji, plan monitorowania, arkusz śledzenia certyfikatów), generator pism i kalkulator, który tworzy raport kosztów. Żaden nie jest urzędowym formularzem Unii Europejskiej.
Czy istnieją wzory CBAM po polsku?
Pliki cbamguide.com są w języku angielskim, tak jak dokumenty, które musi sporządzić operator (art. 10 ust. 4 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2025/2547); ta strona opisuje je po polsku. W Polsce po polsku dostępne są wzór gwarancji CBAM na podatki.gov.pl, instrukcja wypełniania zgłoszeń celnych na PUESC (pkt 6.14.1) i opis dostępu do portalu zgłaszającego CBAM przez PUESC.
Czy szablon komunikacji Komisji można jeszcze stosować?
Nie. Dobrowolny szablon komunikacji z okresu przejściowego został wycofany wytycznymi Komisji nr 3 z 14 sierpnia 2026 r. Operator sporządza teraz trzy dokumenty: raport na temat wielkości emisji, podsumowanie z 16 punktami danych (załącznik IV pkt 1.2 rozporządzenia wykonawczego (UE) 2025/2547) i, tylko dla przywożonej energii elektrycznej, uzupełnienie dla konkretnego upoważnionego zgłaszającego CBAM.
Czy wzór wystarczy przy deklaracji na wartościach domyślnych?
Wystarczy do przygotowania liczb, nie do złożenia deklaracji. Na wartościach domyślnych weryfikator nie jest potrzebny (art. 8 ust. 1) i nie trzeba danych od dostawców, ale wartości domyślne obejmują narzut 10% w 2026 r. Deklarację składa się w rejestrze CBAM do 30 września 2027 r. za 2026 r., a certyfikaty, w sprzedaży od 1 lutego 2027 r., przekazuje się do umorzenia w tym samym terminie.
Jakie kody celne trzeba sprawdzić w Polsce?
Upoważniony zgłaszający CBAM podaje Y128 z numerem rachunku CBAM, importer w ramach progu 50 ton podaje Y137, a importer z wnioskiem złożonym do 31 marca 2026 r. i jeszcze nierozpatrzonym może do 31 grudnia 2026 r. stosować Y238 z numerem wniosku (komunikat PUESC z 30 września 2026 r.). Dla towarów pochodzących ze Szwajcarii, Norwegii, Islandii, Liechtensteinu, Ceuty i Melilli żadnego kodu CBAM się nie podaje.