ระเบียบ CBAM Omnibus (EU) 2025/2083: 7 เรื่องที่เปลี่ยนเมื่อตุลาคม 2568 และผลต่อผู้ส่งออกไทย

ระเบียบ (EU) 2025/2083 แก้ไข CBAM 7 เรื่อง กำหนดยื่นแบบฯ ครั้งแรก 30 กันยายน 2570 เกณฑ์ยกเว้น 50 ตันต่อผู้นำเข้า การถือครองใบรับรองร้อยละ 50 ตั้งแต่ปี 2570 และบทลงโทษใหม่ พร้อมตัวอย่างการคำนวณสำหรับเหล็กจากไทย

เนื้อหาในหน้านี้

ระเบียบ (EU) 2025/2083 (Omnibus) แก้ไขมาตรการปรับราคาคาร์บอนก่อนข้ามพรมแดน (Carbon Border Adjustment Mechanism: CBAM) ของสหภาพยุโรปรวม 7 เรื่อง และมีผลใช้บังคับตั้งแต่วันที่ 20 ตุลาคม 2568 การแก้ไขครั้งนี้เปลี่ยนกำหนดเวลา เกณฑ์ยกเว้น และบทลงโทษ ซึ่งผู้นำเข้าในสหภาพยุโรปใช้เป็นฐานในการวางแผนมาตั้งแต่ปี 2566

กฎหมายหลักที่ระเบียบนี้แก้ไขคือระเบียบ (EU) 2023/956 ของรัฐสภายุโรปและคณะมนตรีแห่งสหภาพยุโรป ลงวันที่ 10 พฤษภาคม 2566 ว่าด้วยการจัดตั้งมาตรการปรับราคาคาร์บอนก่อนข้ามพรมแดน (Regulation (EU) 2023/956)

ระเบียบ Omnibus เลื่อนกำหนดเวลาสองรายการ เปลี่ยนเกณฑ์ยกเว้น ปรับกฎการถือครองใบรับรองและการซื้อคืนใหม่ และเพิ่มบทลงโทษสองข้อ การแก้ไขทั้งหมดนี้มีขึ้นก่อนที่ระยะบังคับใช้เต็มรูปแบบ (definitive period) จะเริ่มในวันที่ 1 มกราคม 2569

แผนการปฏิบัติตามกฎที่จัดทำจากค่าเดิมก่อนการแก้ไข เช่น กำหนดยื่นวันที่ 31 พฤษภาคม หรือเกณฑ์ 150 ยูโรต่อการนำเข้าหนึ่งครั้ง จึงต้องทบทวนใหม่ทั้งหมด

ผู้ส่งออกไทยไม่มีหน้าที่ตามกฎหมายภายใต้ CBAM แต่ระเบียบนี้เปลี่ยนกำหนดเวลาและตัวเลขที่ผู้ซื้อในสหภาพยุโรปต้องใช้ ผู้ซื้อจึงจะขอข้อมูลจากโรงงานไทยตามกำหนดเวลาใหม่

ในปี 2568 สหภาพยุโรปนำเข้าสินค้าที่อยู่ในขอบเขต CBAM (รหัสตามภาคผนวก I) จากไทยมูลค่า 474.3 ล้านยูโร (249,323 ตัน) ในจำนวนนี้เป็นเหล็กและเหล็กกล้า 430.2 ล้านยูโร (Eurostat Comext DS-045409, 2025 ดึงข้อมูลเมื่อ 12 ตุลาคม 2569)

หน้านี้สรุปการเปลี่ยนแปลงทั้ง 7 เรื่อง พร้อมค่าก่อนและหลังการแก้ไขและเลขมาตรา และคำนวณผลที่เกิดกับเหล็กแผ่นรีดร้อนจากไทย ได้แก่ ต้นทุนต่อตัน การถือครองใบรับรองรายไตรมาสในปี 2570 และขนาดของค่าปรับ


ระเบียบ (EU) 2025/2083 (Omnibus) คืออะไร

ระเบียบ (EU) 2025/2083 คือระเบียบที่แก้ไขระเบียบ (EU) 2023/956 ลงวันที่ 8 ตุลาคม 2568 ประกาศใน Official Journal ของสหภาพยุโรปเมื่อวันที่ 17 ตุลาคม 2568 และมีผลใช้บังคับวันที่ 20 ตุลาคม 2568 ซึ่งเป็นวันที่สามถัดจากวันประกาศ (มาตรา 2)

ระเบียบระบุวัตถุประสงค์ไว้ว่าเพื่อลดความซับซ้อนและลดภาระของผู้นำเข้าในสหภาพยุโรป โดยเฉพาะผู้นำเข้าขนาดเล็กและขนาดกลาง ขณะที่ยังคงรักษาประสิทธิผลด้านสิ่งแวดล้อมของ CBAM ไว้

ระเบียบ Omnibus ไม่ได้เปลี่ยนภาคส่วนที่อยู่ในขอบเขต CBAM ฐานทางกฎหมาย (มาตรา 192(1) ของสนธิสัญญาว่าด้วยการดำเนินงานของสหภาพยุโรป หรือ TFEU) หรือรูปแบบของมาตรการ

CBAM ยังคงเป็นระบบใบรับรองที่ผูกกับราคาของระบบซื้อขายสิทธิการปล่อยก๊าซเรือนกระจกของสหภาพยุโรป (EU ETS) ไม่ใช่ภาษีหรืออากรศุลกากร และยังครอบคลุมหกภาคส่วนเท่าเดิม ได้แก่ เหล็กและเหล็กกล้า ปูนซีเมนต์ อะลูมิเนียม ปุ๋ย ไฟฟ้า และไฮโดรเจน

สิ่งที่เปลี่ยนคือค่าที่ใช้ในทางปฏิบัติ ได้แก่ กำหนดเวลาการยื่นแบบแสดงรายการและการซื้อใบรับรอง เกณฑ์ปริมาณที่ก่อให้เกิดหน้าที่ และบทลงโทษเมื่อฝ่าฝืน ส่วนหลักการทำงานของมาตรการทั้งหมดอธิบายไว้ในมาตรการปรับราคาคาร์บอนก่อนข้ามพรมแดนของสหภาพยุโรป

ตารางด้านล่างสรุปการเปลี่ยนแปลงทั้ง 7 เรื่องตามระเบียบ (EU) 2025/2083 พร้อมมาตราที่ได้รับการแก้ไข

เรื่อง ค่าก่อนแก้ไข (ระเบียบ (EU) 2023/956 ฉบับเดิม) ค่าหลังแก้ไข มาตราที่แก้ไข
กำหนดยื่นแบบแสดงรายการ CBAM ประจำปี 31 พฤษภาคม 30 กันยายน มาตรา 6(1)
วันเริ่มขายใบรับรอง CBAM 1 ม.ค. 2569 1 ก.พ. 2570 มาตรา 20(1)
เกณฑ์ยกเว้น (de minimis) 150 ยูโรต่อการนำเข้าหนึ่งครั้ง น้ำหนักสุทธิ 50 ตันต่อผู้นำเข้าต่อปีปฏิทิน มาตรา 2a; ภาคผนวก VII
การถือครองใบรับรองรายไตรมาส 80% ของการปล่อยฝังตัว คิดจากค่ามาตรฐานอ้างอิง ตั้งแต่ปี 2570: 50% คิดจากค่ามาตรฐานอ้างอิงที่ไม่รวมส่วนปรับเพิ่ม หรือจากใบรับรองที่ส่งมอบของปีก่อน โดยนำการปรับลดตามการจัดสรรสิทธิแบบให้เปล่ามาคำนวณด้วย มาตรา 22(2)
เพดานการซื้อคืน หนึ่งในสามของใบรับรองที่ซื้อในปีปฏิทินก่อนหน้า จำนวนใบรับรองที่ผู้ยื่นแบบแสดงรายการ CBAM ที่ได้รับอนุญาต (authorised CBAM declarant) มีหน้าที่ต้องซื้อตามมาตรา 22(2) ในปีปฏิทินที่ซื้อ มาตรา 23(2)
บทลงโทษ (ผู้ยื่นแบบฯ) ค่าปรับการปล่อยส่วนเกินของ EU ETS ต่อใบรับรองที่ไม่ส่งมอบ ไม่มีการลดหย่อน ค่าปรับเดิม (100 ยูโรต่อ tCO2e ก่อนปรับตามดัชนีเงินเฟ้อ) ลดได้เมื่อบุคคลที่สามให้ข้อมูลผิด มาตรา 26(1) และ 26(1a)
บทลงโทษ (ผู้นำเข้าที่ไม่ได้รับอนุญาตและเกิน 50 ตัน) ไม่มีกฎเฉพาะ 3 ถึง 5 เท่าของค่าปรับตามมาตรา 26(1) คิดจากการปล่อยทั้งปี การจ่ายค่าปรับทำให้พ้นหน้าที่ยื่นแบบฯ และส่งมอบ มาตรา 26(2a)

การเปลี่ยนแปลง 7 เรื่องตามระเบียบ (EU) 2025/2083

การเปลี่ยนแปลงทั้ง 7 เรื่องแบ่งได้สามกลุ่ม ได้แก่ กำหนดเวลา (เรื่องที่ 1 และ 2) เกณฑ์ปริมาณ (เรื่องที่ 3 และ 4) และค่าทางการเงิน (เรื่องที่ 5 ถึง 7)

แต่ละเรื่องด้านล่างระบุมาตราที่เกี่ยวข้อง และปิดท้ายด้วยผลต่อผู้ส่งออกไทย

เรื่องที่ 1: กำหนดยื่นแบบแสดงรายการเลื่อนจาก 31 พฤษภาคม เป็น 30 กันยายน

กำหนดยื่นแบบแสดงรายการ CBAM ประจำปี (CBAM declaration) คือวันที่ 30 กันยายนของปีถัดจากปีที่นำเข้า (มาตรา 6(1) ที่แก้ไขแล้ว) กำหนดเดิมคือวันที่ 31 พฤษภาคมของปีถัดไป

กำหนดยื่นครั้งแรกคือวันที่ 30 กันยายน 2570 (ค.ศ. 2027) สำหรับสินค้าที่นำเข้าในปีปฏิทิน 2569 และในปีต่อ ๆ ไปใช้วันที่ 30 กันยายนเช่นเดียวกัน เอกสารที่เผยแพร่ก่อนเดือนตุลาคม 2568 ซึ่งระบุวันที่ 31 พฤษภาคม อ้างอิงกฎเดิมที่ไม่มีผลใช้บังคับแล้ว

การขยายกำหนดออกไป 4 เดือนสอดคล้องกับการขึ้นทะเบียนผู้ทวนสอบในระบบทะเบียน CBAM (CBAM Registry) ซึ่งระเบียบ Omnibus กำหนดให้เปิดวันที่ 1 กันยายน 2569 เช่นกัน (มาตรา 10a(1))

ผู้นำเข้าที่ซื้อสินค้าจากสถานประกอบการ (installation) นอกสหภาพยุโรปจึงมีเวลา 13 เดือน ตั้งแต่วันที่ 1 กันยายน 2569 ถึง 30 กันยายน 2570 ในการรับข้อมูลการปล่อยก๊าซเรือนกระจกฝังตัว (embedded emissions) ที่ผ่านการทวนสอบ (verification) แล้ว

ผลต่อผู้ส่งออกไทย: โรงงานไทยที่ต้องการให้ผู้ซื้อใช้ข้อมูลจริงแทนค่ามาตรฐานอ้างอิง (default value) ต้องทำงานให้เสร็จภายในกรอบเวลา 13 เดือนนี้ ในปีแรกที่สถานประกอบการได้รับการทวนสอบ ต้องมีการตรวจประเมิน ณ สถานประกอบการ (site visit) ตามมาตรา 2 ของระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/2546

ผู้ทวนสอบที่ได้รับการรับรองระบบงาน (accredited verifier) ต้องได้รับการรับรองระบบงานจากหน่วยรับรองระบบงานแห่งชาติของประเทศสมาชิกสหภาพยุโรปเท่านั้น และไม่มีหน่วยงานไทยใดรับรองระบบงานผู้ทวนสอบ CBAM ได้ (ระเบียบที่ออกโดยอำนาจที่ได้รับมอบ (EU) 2025/2551)

ณ วันที่ 12 พฤศจิกายน 2569 มีหน่วยทวนสอบ 7 รายที่มีหลักฐานการรับรองระบบงานจากหน่วยรับรองระบบงานแห่งชาติ 5 แห่ง

หน่วยทวนสอบทั้ง 7 ราย ได้แก่ EmiCert S.A. (ESYD กรีซ) Bureau Veritas Italia, RINA Services และ SGS ICS Italia (Accredia อิตาลี) Intertek Certification AB (Swedac สวีเดน) ISSC แห่งดัมเยตตา อียิปต์ (RvA เนเธอร์แลนด์ 22 ตุลาคม 2569) และ SGS BELGIUM nv (BELAC เบลเยียม ภาคผนวกขอบเขตมีผลตั้งแต่ 5 พฤศจิกายน 2569)

6 รายตั้งอยู่ในสหภาพยุโรป ISSC เป็นรายแรกที่ตั้งอยู่นอกสหภาพยุโรป และไม่มีรายใดตั้งอยู่ในไทย RvA ใช้ขั้นตอน TAB โดยประเมินครบทุกส่วนแล้ว และจะเข้าสังเกตการทวนสอบ CBAM ครั้งแรกของ ISSC ก่อนเปลี่ยนเป็นการรับรองระบบงานตามปกติ

DNV ประกาศเมื่อ 6 พฤศจิกายน 2569 ว่าได้รับการรับรองระบบงานจาก Accredia แต่ Accredia ยังไม่ได้เผยแพร่เรื่องนี้ ณ วันที่ 11 พฤศจิกายน 2569 จึงยังไม่นับ DNV

ณ วันที่ 12 พฤศจิกายน 2569 คณะกรรมาธิการยุโรปยังไม่ได้เผยแพร่รายชื่ออย่างเป็นทางการ ดูรายละเอียดได้ในผู้ทวนสอบ CBAM ที่ได้รับการรับรองระบบงาน

เรื่องที่ 2: การขายใบรับรอง CBAM เลื่อนจาก 1 มกราคม 2569 เป็น 1 กุมภาพันธ์ 2570

การขายใบรับรอง CBAM (CBAM certificate) เริ่มวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2570 (มาตรา 20(1) ที่แก้ไขโดยระเบียบ (EU) 2025/2083) ระเบียบ (EU) 2023/956 ฉบับเดิมกำหนดให้เริ่มขายวันที่ 1 มกราคม 2569 ซึ่งเป็นวันเริ่มต้นระยะบังคับใช้เต็มรูปแบบ

ใบรับรอง CBAM เป็นตราสารอิเล็กทรอนิกส์ ใบรับรองหนึ่งใบเท่ากับการปล่อยฝังตัว 1 ตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่า (tCO2e) ในสินค้านำเข้า และบริหารจัดการผ่านระบบทะเบียน CBAM ซึ่งอยู่ในความดูแลของ DG TAXUD

ประเทศสมาชิกที่ผู้ยื่นแบบฯ จัดตั้งกิจการอยู่เป็นผู้ขายใบรับรองบนแพลตฟอร์มกลางร่วม (Common Central Platform) ตามมาตรา 20(1) แพลตฟอร์มนี้เป็นระบบแยกต่างหาก และผ่านขั้นตอนการประกวดราคาแล้ว

สหภาพยุโรปประกาศการประกวดราคาใน Official Journal ของสหภาพยุโรปเมื่อ 11 กุมภาพันธ์ 2569 และปิดรับข้อเสนอเมื่อ 6 เมษายน 2569 ประกาศผลเมื่อ 8 กรกฎาคม 2569 (TED 468943-2026) ระบุว่า European Dynamics SA ของกรีซได้รับคัดเลือกเมื่อ 26 มิถุนายน 2569

สัญญากรอบลงนามเมื่อวันที่ 30 มิถุนายน 2569 มูลค่าสูงสุด 5.83 ล้านยูโร สัญญาไม่ได้ระบุวันเปิดใช้งานระบบทดลอง และการขายใบรับรองยังคงกำหนดเริ่มวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2570

การรับฟังความเห็นต่อร่างระเบียบที่ออกโดยอำนาจที่ได้รับมอบว่าด้วยการขายและการซื้อคืนผ่านแพลตฟอร์มนี้ (มาตรา 20(6)) เปิดระหว่างวันที่ 9 กรกฎาคม ถึง 6 สิงหาคม 2569 มีผู้ส่งความเห็น 93 ราย และมีแผนจะรับรองในไตรมาส 4 ปี 2569

สำหรับสินค้าที่นำเข้าในปี 2569 ผู้นำเข้าไม่ต้องซื้อใบรับรองภายในปีที่นำเข้า และกฎการถือครองรายไตรมาสในเรื่องที่ 4 ไม่ใช้บังคับกับสินค้าที่นำเข้าในปี 2569

ผู้นำเข้าซื้อใบรับรองได้ตั้งแต่วันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2570 และต้องส่งมอบใบรับรอง (surrender) ภายในวันที่ 30 กันยายน 2570 เป็นจำนวนเท่ากับการปล่อยฝังตัวของปี 2569 หลังหักการปรับลดตามการจัดสรรสิทธิแบบให้เปล่า (free allocation adjustment) และการหักลดตามมาตรา 9 (หากมี)

ระเบียบ Omnibus ยังเพิ่มกฎราคาสำหรับปีแรกด้วย ตามมาตรา 21(1a) ราคาใบรับรองสำหรับการปล่อยปี 2569 คือค่าเฉลี่ยรายไตรมาสของราคาปิดการประมูลสิทธิใน EU ETS ของไตรมาสที่นำเข้าสินค้า

ราคาทางการที่ประกาศแล้วคือ 75.36 ยูโร (ไตรมาส 1) 75.28 ยูโร (ไตรมาส 2) และ 82.32 ยูโร (ไตรมาส 3 ประกาศเมื่อ 5 ตุลาคม 2569) ราคาไตรมาส 4 มีกำหนดประกาศวันที่ 4 มกราคม 2570 ส่วนสินค้าที่นำเข้าตั้งแต่ปี 2570 ใช้ราคาเฉลี่ยรายสัปดาห์ (มาตรา 21(1))

ผลต่อผู้ส่งออกไทย: เหล็กแผ่นรีดร้อนจากไทย รหัส CN 7208 10 00 ที่นำเข้าในปี 2569 และใช้ค่ามาตรฐานอ้างอิง 1.92 tCO2e ต่อตัน ต้องใช้ใบรับรอง 2.0418 ใบต่อตันสินค้า หรือ 168.08 ยูโรต่อตันสินค้าที่ราคา 82.32 ยูโร

วิธีคำนวณคือ 1.92 × 1.10 (ส่วนปรับเพิ่ม (mark-up) ร้อยละ 10) = 2.112 แล้วหักด้วย 0.975 × 1.00 × 0.072 = 0.0702 ค่าเบนช์มาร์ก CBAM (CBAM benchmark) 0.072 มาจากเส้นทางเตาอาร์กไฟฟ้า (EAF) แบบใช้เศษเหล็ก (E) ซึ่งระบุไว้ในตารางของไทย

ตัวเลขนี้เป็นค่าประมาณที่คำนวณจากค่ามาตรฐานอ้างอิงและค่าเบนช์มาร์กอย่างเป็นทางการ (ระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/2621 และ 2025/2620 คำนวณด้วย lib/cbam-law.js เมื่อ 12 พฤศจิกายน 2569) ตัวเลขที่มีผลผูกพันคือตัวเลขในแบบแสดงรายการ CBAM

เนื่องจากการปรับลดมีค่าน้อยมาก สินค้าเหล็กของไทยที่ใช้ค่ามาตรฐานอ้างอิงจึงต้องจ่ายเกือบเต็มจำนวนของการปล่อยที่บวกส่วนปรับเพิ่มแล้ว ทดลองคำนวณได้ด้วยเครื่องคำนวณ CBAM และดูรายละเอียดรายสินค้าได้ที่ผู้ส่งออกเหล็กไทยกับ CBAM

ขั้นตอนตั้งแต่การซื้อจนถึงการส่งมอบใบรับรองอธิบายไว้ในใบรับรอง CBAM

เรื่องที่ 3: เกณฑ์ยกเว้นเปลี่ยนจาก 150 ยูโรต่อการนำเข้า เป็น 50 ตันต่อผู้นำเข้าต่อปี

เกณฑ์ยกเว้นตามน้ำหนัก 50 ตัน (de minimis) คือน้ำหนักสุทธิ 50 ตันต่อผู้นำเข้าต่อปีปฏิทิน (มาตรา 2a ที่เพิ่มโดยระเบียบ Omnibus ส่วนตัวเลข 50 ตันกำหนดไว้ในภาคผนวก VII ข้อ 1) เกณฑ์เดิมในระเบียบ (EU) 2023/956 คือ 150 ยูโรต่อการนำเข้าหนึ่งครั้ง ซึ่งคิดจากมูลค่าทางศุลกากร

เกณฑ์ 50 ตันนับรวมทั้งปีและครอบคลุมสินค้า CBAM ทุกประเภทที่นิติบุคคลหนึ่งนำเข้า ตัวอย่างเช่น ผู้นำเข้าที่นำเข้าสินค้าเหล็ก 30 ตันและปูนซีเมนต์ 25 ตันในปีเดียวกันมีน้ำหนักรวม 55 ตัน จึงเกินเกณฑ์และมีหน้าที่ตาม CBAM เต็มรูปแบบสำหรับปีนั้น

ไฟฟ้าและไฮโดรเจนไม่ได้รับยกเว้นไม่ว่าจะนำเข้ามากน้อยเพียงใด (มาตรา 2a(4)) ผู้นำเข้าที่ใช้สิทธิยกเว้นต้องแสดงการยกเว้นในใบขนสินค้าขาเข้า (มาตรา 2a(1))

การเปลี่ยนจากเกณฑ์มูลค่าต่อครั้งเป็นเกณฑ์น้ำหนักรวมรายปีทำให้การวางแผนเปลี่ยนไปมาก ภายใต้กฎ 150 ยูโร บริษัทที่แบ่งสินค้าออกเป็นหลายเที่ยวขนส่งอาจอยู่ต่ำกว่าเกณฑ์ได้ทุกครั้งในทางทฤษฎี แต่การนับรวมทั้งปีได้ปิดช่องทางนี้แล้ว

ผลต่อผู้ส่งออกไทย: สินค้า CBAM ของไทยที่ส่งไปสหภาพยุโรปส่วนใหญ่เป็นสินค้าในตอนที่ 73 ซึ่งมีมูลค่า 265.2 ล้านยูโรในปี 2568 รายการที่ใหญ่ที่สุดคือสกรู สลักเกลียว และน็อต (รหัส CN 7318) มูลค่า 119.3 ล้านยูโร (74,373 ตัน) (Eurostat Comext DS-045409, 2025)

สินค้าประเภทนี้มักขายให้ผู้จัดจำหน่ายที่สั่งซื้อหลายรายการรวมกัน เช่น ผู้จัดจำหน่ายที่นำเข้าสกรูจากไทย 30 ตันและลวดเหล็ก (รหัส CN 7217) 25 ตัน มีน้ำหนักรวม 55 ตัน จึงเกินเกณฑ์ของทั้งปี

เนื่องจากเกณฑ์นับรวมสินค้า CBAM ทุกรายการที่ผู้นำเข้ารายนั้นนำเข้าตลอดปี ผู้ส่งออกไทยจึงไม่ควรสันนิษฐานว่าลูกค้ารายเล็กได้รับยกเว้นเพียงเพราะคำสั่งซื้อจากไทยไม่ถึง 50 ตัน

เรื่องที่ 4: การถือครองใบรับรองรายไตรมาสลดจากร้อยละ 80 เป็นร้อยละ 50

การถือครองใบรับรองรายไตรมาส (quarterly holding) คือหน้าที่ต้องมีใบรับรองในบัญชีอย่างน้อยร้อยละ 50 ของการปล่อยฝังตัวในสินค้า CBAM ที่นำเข้าตั้งแต่ต้นปีปฏิทิน โดยใช้บังคับตั้งแต่ปี 2570 (มาตรา 22(2) ที่แก้ไขแล้ว) กฎเดิมกำหนดไว้ที่ร้อยละ 80 โดยคิดจากค่ามาตรฐานอ้างอิง

การตรวจทำ ณ สิ้นแต่ละไตรมาส (31 มีนาคม 30 มิถุนายน 30 กันยายน และ 31 ธันวาคม) โดยคิดการปล่อยฝังตัวได้จากสองฐาน คือ (a) ค่ามาตรฐานอ้างอิงที่ไม่รวมส่วนปรับเพิ่ม หรือ (b) ใบรับรองที่ส่งมอบสำหรับปีก่อน หากใบขนสินค้าครอบคลุมสินค้าเดียวกันตามรหัส CN และประเทศกำเนิด

ทั้งสองฐานต้องนำการปรับลดตามการจัดสรรสิทธิแบบให้เปล่าตามมาตรา 31 มาคำนวณด้วย การตรวจครั้งแรกคือวันที่ 31 มีนาคม 2570 ซึ่งครอบคลุมสินค้าที่นำเข้าตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2570 ส่วนสินค้าที่นำเข้าในปี 2569 ไม่มีข้อกำหนดการถือครอง

การลดสัดส่วนจากร้อยละ 80 เป็นร้อยละ 50 ช่วยลดเงินทุนหมุนเวียนที่ต้องผูกไว้ระหว่างปี และยังมีอีกสองปัจจัยที่ลดภาระลงไปอีก คือฐาน (a) ไม่รวมส่วนปรับเพิ่ม และต้องนำการปรับลดตามการจัดสรรสิทธิแบบให้เปล่ามาคำนวณด้วย

หากถือครองไม่ครบ หน่วยงานผู้มีอำนาจระดับชาติของประเทศสมาชิก (national competent authority) จะแจ้งให้ทราบและให้เวลาหนึ่งเดือนในการเติมใบรับรองเข้าบัญชี (มาตรา 22(3)) กรณีนี้ไม่มีค่าปรับต่อตัน แต่การฝ่าฝืนร้ายแรงหรือซ้ำซากอาจเป็นเหตุให้เพิกถอนสถานะได้ (มาตรา 17(8))

ผลต่อผู้ส่งออกไทย: ผู้นำเข้าที่นำเข้าเหล็กแผ่นรีดร้อนจากไทย รหัส CN 7208 10 00 จำนวน 250 ตันในไตรมาส 1 ปี 2570 ต้องมีใบรับรองในบัญชีอย่างน้อย 232 ใบ ณ วันที่ 31 มีนาคม 2570

ตามฐาน (a) คำนวณได้ 1.92 หักด้วย 0.95 × 1.00 × 0.072 = 1.8516 ต่อตัน ร้อยละ 50 คือ 0.9258 ต่อตัน คูณ 250 ตันได้ 231.45 และปัดขึ้นเป็น 232 ใบ (คำนวณด้วย lib/cbam-law.js เมื่อ 12 พฤศจิกายน 2569) ค่าเบนช์มาร์กอาจได้รับการปรับปรุงสำหรับสินค้าที่นำเข้าตั้งแต่ปี 2570 ตัวเลขนี้จึงเป็นค่าประมาณ

เงินที่ผู้ซื้อต้องจ่ายล่วงหน้าทุกไตรมาสตั้งแต่ปี 2570 เป็นต้นทุนที่ผู้ซื้ออาจนำมาใช้ต่อรองราคากับผู้ส่งออกไทย

เรื่องที่ 5: เพดานการซื้อคืนเปลี่ยนจากหนึ่งในสามของการซื้อ เป็นจำนวนที่ต้องซื้อตามมาตรา 22(2)

เพดานการขอให้ซื้อคืนใบรับรองส่วนเกิน (repurchase) คือจำนวนใบรับรองทั้งหมดที่ผู้ยื่นแบบฯ มีหน้าที่ต้องซื้อตามมาตรา 22(2) ในปีปฏิทินที่ซื้อ (มาตรา 23(2) ที่แก้ไขแล้ว) เพดานเดิมคือหนึ่งในสามของใบรับรองที่ซื้อในปีปฏิทินก่อนหน้า

การซื้อคืนคือสิทธิของผู้ยื่นแบบฯ ในการขายใบรับรองส่วนเกินคืนในราคาที่ซื้อมา (มาตรา 23(3)) โดยคณะกรรมาธิการยุโรปเป็นผู้ซื้อคืนผ่านแพลตฟอร์มกลางร่วมในนามของประเทศสมาชิก

ผู้ยื่นแบบฯ ต้องยื่นคำขอภายในวันที่ 31 ตุลาคมของปีที่ส่งมอบใบรับรอง (มาตรา 23(1)) ส่วนกำหนดเดิมคือวันที่ 30 มิถุนายน กลไกนี้คุ้มครองผู้นำเข้าที่ถือใบรับรองเกินความต้องการ เช่น เมื่อการขนส่งที่วางแผนไว้ล่าช้าหรือถูกยกเลิก

เพดานใหม่ผูกการซื้อคืนไว้กับกฎการถือครองรายไตรมาสแทนสัดส่วนของใบรับรองที่ซื้อ ผู้ยื่นแบบฯ ที่ซื้อใบรับรองไว้เพราะคาดว่าจะนำเข้าเกิน 50 ตัน แต่สุดท้ายไม่เกิน จึงขอให้ซื้อคืนได้ทั้งหมด

ใบรับรองที่ซื้อในปี 2570 สำหรับการปล่อยปี 2569 ขอให้ซื้อคืนได้เฉพาะในปี 2570 เท่านั้น (มาตรา 23(2a))

วันยกเลิกใบรับรองก็เปลี่ยนด้วย ทุกวันที่ 1 พฤศจิกายน คณะกรรมาธิการยุโรปจะยกเลิกใบรับรองที่ซื้อในปีก่อนหน้าปีปฏิทินที่ผ่านมา (มาตรา 24(1)) และในวันที่ 1 พฤศจิกายน 2570 จะยกเลิกใบรับรองที่ซื้อสำหรับการปล่อยปี 2569 (มาตรา 24(2))

เรื่องที่ 6: บทลงโทษของผู้ยื่นแบบฯ ลดได้เมื่อบุคคลที่สามให้ข้อมูลผิด

บทลงโทษ (penalty) ของผู้ยื่นแบบฯ ที่ส่งมอบใบรับรองไม่ครบตามหน้าที่ คือค่าปรับการปล่อยส่วนเกินของ EU ETS 100 ยูโรต่อ tCO2e ซึ่งปรับเพิ่มตามดัชนีเงินเฟ้อ สำหรับใบรับรองแต่ละใบที่ไม่ได้ส่งมอบ (มาตรา 26(1))

ระเบียบ Omnibus ไม่ได้กำหนดจำนวนเงินนี้ขึ้นใหม่ เพราะระเบียบ (EU) 2023/956 ฉบับเดิมอ้างถึงมาตรา 16(3) และ 16(4) ของข้อบังคับ (Directive) 2003/87/EC อยู่แล้ว สิ่งที่เปลี่ยนคือวันส่งมอบที่ใช้พิจารณาค่าปรับ ซึ่งเลื่อนจาก 31 พฤษภาคม เป็น 30 กันยายน

สิ่งที่เพิ่มขึ้นใหม่คือมาตรา 26(1a) ซึ่งให้หน่วยงานผู้มีอำนาจลดค่าปรับได้ เมื่อการส่งมอบไม่ครบเกิดจากข้อมูลผิดที่ได้รับจากผู้ประกอบกิจการโรงงาน (operator) ผู้ทวนสอบ หรือบุคคลอิสระที่รับรองเอกสารราคาคาร์บอน

ค่าปรับที่ลดแล้วยังต้องมีประสิทธิผล ได้สัดส่วน และมีผลยับยั้ง โดยพิจารณาจากระยะเวลา ความร้ายแรง ขอบเขต เจตนา การกระทำซ้ำ และระดับความร่วมมือของผู้ยื่นแบบฯ

ค่าปรับเป็นภาระที่เพิ่มขึ้น ไม่ได้ใช้แทนการส่งมอบ ตามมาตรา 26(3) การจ่ายค่าปรับไม่ทำให้ผู้ยื่นแบบฯ พ้นจากหน้าที่ส่งมอบใบรับรองที่ค้างอยู่

ในการกำหนดจำนวนใบรับรองที่ควรส่งมอบ หน่วยงานผู้มีอำนาจคำนวณจากน้ำหนักสุทธิของสินค้าและค่ามาตรฐานอ้างอิง โดยนำการปรับลดตามการจัดสรรสิทธิแบบให้เปล่ามาคำนวณด้วย (มาตรา 26(4a))

ผลต่อผู้ส่งออกไทย: มาตรา 26(1a) ระบุถึงข้อมูลผิดจากผู้ประกอบกิจการโรงงานไว้โดยตรง ผู้ซื้อในสหภาพยุโรปจึงอาจกำหนดในสัญญาซื้อขายให้โรงงานไทยรับรองความถูกต้องของรายงานการปล่อย และขอหลักฐานการทวนสอบประกอบ

เรื่องที่ 7: บทลงโทษใหม่สำหรับผู้นำเข้าที่เกินเกณฑ์ 50 ตัน

บทลงโทษของบุคคลที่ไม่ใช่ผู้ยื่นแบบฯ ที่นำสินค้า CBAM เข้าสหภาพยุโรปโดยไม่ปฏิบัติตามกฎ คือค่าปรับ 3 ถึง 5 เท่าของค่าปรับตามมาตรา 26(1) ต่อใบรับรองที่ไม่ส่งมอบ หรือ 300 ถึง 500 ยูโรก่อนปรับตามดัชนีเงินเฟ้อ (มาตรา 26(2))

ตัวคูณนี้มีอยู่แล้วในระเบียบฉบับเดิม ระเบียบ Omnibus เพิ่มมาตรา 26(2a) เพื่อนำตัวคูณนี้มาใช้กับผู้นำเข้าที่ไม่มีสถานะผู้ยื่นแบบฯ และนำเข้าเกินเกณฑ์ 50 ตัน

มาตรา 26(2a) ให้นับการปล่อยฝังตัวในสินค้าทั้งหมดที่ผู้นำเข้ารายนั้นนำเข้าในปีปฏิทิน ไม่ใช่เฉพาะส่วนที่เกิน 50 ตัน และการจ่ายค่าปรับทำให้ผู้นำเข้าพ้นจากหน้าที่ยื่นแบบแสดงรายการ CBAM และส่งมอบใบรับรองสำหรับการนำเข้านั้น

หน่วยงานผู้มีอำนาจลดค่าปรับได้ เมื่อปริมาณนำเข้าเกินเกณฑ์ไม่เกินร้อยละ 10 หรือในกรณีการนำเข้าระหว่างรอผลการพิจารณาคำขออนุญาตตามมาตรา 17(7a) แต่ต้องไม่ต่ำกว่าระดับตามมาตรา 26(1)

ผู้นำเข้าที่ต้องการนำเข้าต่อระหว่างรอผลการพิจารณาคำขออนุญาต ต้องยื่นคำขอภายในวันที่ 31 มีนาคม 2569 ซึ่งพ้นกำหนดไปแล้ว (มาตรา 17(7a) ที่เพิ่มโดยระเบียบ (EU) 2025/2083)

หากคำขอไม่ได้รับอนุมัติ หน่วยงานผู้มีอำนาจจะกำหนดการปล่อยฝังตัวของสินค้าที่นำเข้าตั้งแต่วันที่ 1 มกราคม 2569 โดยใช้ค่ามาตรฐานอ้างอิง และนำมาเป็นฐานในการคิดค่าปรับ

ตัวอย่างในหน้าภาษาอังกฤษคือเหล็กกึ่งสำเร็จรูปจากตุรกี (รหัส CN 7207 11 14) จำนวน 1,000 ตันที่นำเข้าในปี 2569 ซึ่งต้องใช้ใบรับรองประมาณ 1,211 ใบเมื่อใช้ค่ามาตรฐานอ้างอิง (2.310 tCO2e ต่อตัน บวกส่วนปรับเพิ่มร้อยละ 10 แล้วหักด้วย 0.975 × ค่าเบนช์มาร์ก 1.364)

ค่าปรับตามมาตรา 26(2) สำหรับปริมาณนั้นจึงอยู่ที่ประมาณ 363,000 ถึง 606,000 ยูโรก่อนปรับตามดัชนีเงินเฟ้อ

ผลต่อผู้ส่งออกไทย: เหล็กแผ่นรีดร้อนจากไทย รหัส CN 7208 10 00 จำนวน 1,000 ตันที่นำเข้าในปี 2569 ต้องใช้ใบรับรอง 2,041.8 ใบ ค่าปรับตามมาตรา 26(2) จึงอยู่ที่ประมาณ 612,540 ถึง 1,020,900 ยูโรก่อนปรับตามดัชนีเงินเฟ้อ

ค่าปรับของสินค้าไทยสูงกว่าตัวอย่างตุรกีประมาณร้อยละ 69 เพราะค่าเบนช์มาร์กของเส้นทาง E ที่ระบุในตารางของไทยต่ำมาก ผู้ซื้อที่ยังไม่มีสถานะผู้ยื่นแบบฯ จึงมีความเสี่ยงสูงเมื่อซื้อสินค้าเหล็กจากไทยเกิน 50 ตัน


จดหมายข่าว CBAM (ภาษาอังกฤษ)

จดหมายข่าวภาษาอังกฤษ ส่งการแจ้งเตือนราคาใบรับรอง CBAM และการเปลี่ยนแปลงกฎระเบียบที่สำคัญ พร้อมข่าวสารเกี่ยวกับ CBAM ทุกสัปดาห์ ไม่มีสแปม ยกเลิกได้ทุกเมื่อ

เราเก็บเฉพาะอีเมลของท่านเพื่อส่งการแจ้งเตือนนี้ นโยบายความเป็นส่วนตัว (ภาษาอังกฤษ)

ระเบียบ (EU) 2025/2083 มีสถานะอย่างไรในกรอบกฎหมาย CBAM

ระเบียบ (EU) 2025/2083 ไม่ได้มีผลใช้บังคับโดยลำพัง แต่เป็นการแก้ไขระเบียบ (EU) 2023/956 ซึ่งยังคงเป็นกฎหมายหลักของ CBAM

รายละเอียดการทำงานของมาตรการกำหนดไว้ในระเบียบการบังคับใช้ (Implementing Regulation) และระเบียบที่ออกโดยอำนาจที่ได้รับมอบ (Delegated Regulation) รวม 13 ฉบับ ซึ่งออกระหว่างปี 2566 ถึงเดือนธันวาคม 2568

ในจำนวนนี้มีสี่ฉบับที่แปลงการเปลี่ยนแปลงตามระเบียบ Omnibus เป็นกฎในทางปฏิบัติ สองฉบับแก้ไขระเบียบเดิม และอีกสองฉบับเป็นระเบียบใหม่ที่กำหนดวิธีคิดราคาปี 2569 และค่ามาตรฐานอ้างอิง ดังนี้

  • ระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/2549: แก้ไขระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/486 ให้ขั้นตอนการอนุญาตผู้ยื่นแบบฯ สอดคล้องกับการลดความซับซ้อนตามระเบียบ Omnibus
  • ระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/2550: แก้ไขระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2024/3210 เพื่อปรับระบบทะเบียน CBAM สำหรับระยะบังคับใช้เต็มรูปแบบ รวมถึงส่วนจัดการและส่งมอบใบรับรอง
  • ระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/2548: กำหนดวิธีคิดราคาใบรับรองเฉลี่ยรายไตรมาสสำหรับปี 2569 ตามมาตรา 21(1a) ที่ระเบียบ Omnibus เพิ่มเข้ามา
  • ระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/2621: กำหนดค่ามาตรฐานอ้างอิงของระยะบังคับใช้เต็มรูปแบบ มีผล 1 มกราคม 2569 พร้อมส่วนปรับเพิ่มร้อยละ 10 ในปี 2569 ร้อยละ 20 ในปี 2570 และร้อยละ 30 ตั้งแต่ปี 2571 (ปุ๋ยร้อยละ 1) ภายหลังระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2026/1740 ได้แทนที่ภาคผนวกของระเบียบนี้โดยมีผลย้อนหลัง

ตารางของไทยในภาคผนวก I ของระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/2621 มีค่าสำหรับปุ๋ย เหล็กและเหล็กกล้า อะลูมิเนียม และไฮโดรเจน แต่ไม่มีปูนซีเมนต์ ปูนซีเมนต์จากไทยจึงใช้ค่าของกลุ่มประเทศอื่น (Other countries) ดูค่าของไทยแต่ละรายการได้ที่ค่ามาตรฐานอ้างอิง CBAM

กฎหมายแม่บทที่ระเบียบ Omnibus แก้ไข และโครงสร้างทางกฎหมายที่รองรับการเปลี่ยนแปลงทั้ง 7 เรื่อง อธิบายไว้ในระเบียบ CBAM (ภาษาอังกฤษ)


การเปลี่ยนแปลงทั้ง 7 เรื่องส่งผลต่อการวางแผนปี 2569 และ 2570 อย่างไร

การเปลี่ยนแปลงทั้ง 7 เรื่องตามระเบียบ (EU) 2025/2083 ทำให้เกิดกำหนดเวลาต่อเนื่องตลอดปี 2569 ซึ่งมาบรรจบที่กำหนดยื่นแบบฯ วันที่ 30 กันยายน 2570

แผนที่จัดทำจากค่าเดิมก่อนการแก้ไขจะให้ประมาณการทางการเงิน กำหนดการขออนุญาต และตารางการถือครองใบรับรองที่คลาดเคลื่อน กำหนดสำคัญหลังการแก้ไขมีดังนี้

  • 1 มกราคม 2569: ระยะบังคับใช้เต็มรูปแบบเริ่มต้นและภาระทางการเงินมีผลเต็มที่ ศุลกากรจะอนุญาตให้นำเข้าสินค้า CBAM เฉพาะผู้ยื่นแบบฯ เว้นแต่ผู้นำเข้าที่ได้รับยกเว้นตามเกณฑ์ 50 ตัน (มาตรา 25(1))
  • 31 มีนาคม 2569: กำหนดยื่นคำขออนุญาตเพื่อนำเข้าต่อระหว่างรอผลการพิจารณาตามมาตรา 17(7a)
  • 1 กันยายน 2569: เปิดการขึ้นทะเบียนผู้ทวนสอบในระบบทะเบียน CBAM
  • 1 กุมภาพันธ์ 2570: เริ่มขายใบรับรองผ่านแพลตฟอร์มกลางร่วม
  • 31 มีนาคม 2570: การตรวจการถือครองรายไตรมาสครั้งแรก ครอบคลุมสินค้าที่นำเข้าตั้งแต่ 1 มกราคม 2570
  • 30 กันยายน 2570: กำหนดยื่นแบบแสดงรายการ CBAM ประจำปีครั้งแรก และส่งมอบใบรับรองสำหรับทั้งปี 2569
  • 31 ตุลาคม 2570: กำหนดขอให้ซื้อคืนใบรับรองส่วนเกินที่ซื้อในปี 2570 สำหรับการปล่อยปี 2569 (มาตรา 23(1) และ 23(2a))
  • 1 พฤศจิกายน 2570: ยกเลิกใบรับรองที่ซื้อสำหรับการปล่อยปี 2569 ที่ยังค้างในบัญชี (มาตรา 24(2))

ลำดับเวลาครบทุกวัน รวมถึงวันเดิมก่อนการแก้ไขและวันใหม่ที่มาแทน ดูได้ในกำหนดเวลา CBAM

กำหนดขออนุญาตวันที่ 31 มีนาคม 2569 ระยะเวลาพิจารณา 120 วันตามระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/486 ที่แก้ไขโดยระเบียบการบังคับใช้ (EU) 2025/2549 และผลต่อผู้นำเข้าที่พลาดกำหนดยื่นคำขอ อธิบายไว้ในผู้ยื่นแบบแสดงรายการ CBAM ที่ได้รับอนุญาต (ภาษาอังกฤษ)

กำหนดวันที่ 30 กันยายนเป็นเพียงส่วนหนึ่งของข้อกำหนดสำหรับแบบแสดงรายการที่ถูกต้อง ส่วนเนื้อหาของแบบฯ การทวนสอบ และหน้าที่เก็บรักษาบันทึกจนถึงสิ้นปีที่สี่หลังปีที่ยื่นหรือควรยื่นแบบแสดงรายการ (มาตรา 7(5) และ 7(6)) อธิบายไว้ในแบบแสดงรายการ CBAM (ภาษาอังกฤษ)

ผู้ส่งออกไทยควรเตรียมตัวอย่างไรหลังระเบียบ Omnibus

ผู้ประกอบกิจการโรงงานในไทยไม่มีหน้าที่ตามกฎหมายภายใต้ CBAM แต่กำหนดเวลาใหม่ช่วยให้คาดได้ว่าผู้ซื้อจะต้องการข้อมูลเมื่อใด สิ่งที่ทำได้ตั้งแต่ตอนนี้มีสี่ข้อ ดังนี้

  1. ตรวจสอบว่าผู้ซื้อแต่ละรายมีสถานะผู้ยื่นแบบฯ แล้ว หรือนำเข้ารวมไม่เกิน 50 ตันต่อปีจริง เพราะผู้ซื้อที่ไม่มีสถานะและนำเข้าเกินเกณฑ์มีความเสี่ยงต่อค่าปรับตามมาตรา 26(2a)
  2. วางแผนการทวนสอบให้ทันก่อน 30 กันยายน 2570 หากต้องการให้ผู้ซื้อใช้ข้อมูลจริงสำหรับสินค้าปี 2569 ส่วนการลงทะเบียนในส่วน O3CI ของระบบทะเบียน CBAM (operator portal) เป็นทางเลือก ไม่ใช่ข้อบังคับ (มาตรา 10)
  3. คำนวณต้นทุนที่ผู้ซื้อจะนำมาต่อรอง ด้วยค่ามาตรฐานอ้างอิงของไทยและราคาใบรับรองทางการ เช่น 168.08 ยูโรต่อตันสำหรับรหัส CN 7208 10 00 ในปี 2569
  4. เตรียมรับมือกับข้อเรียกร้องเรื่องความรับผิดในสัญญา เนื่องจากมาตรา 26(1a) ระบุถึงข้อมูลผิดจากผู้ประกอบกิจการโรงงานไว้โดยตรง

ดูภาพรวมของไทยทั้งหมดได้ที่CBAM กับประเทศไทย และกลยุทธ์สำหรับผู้ส่งออกได้ที่คู่มือ CBAM สำหรับผู้ส่งออก

ระเบียบ Omnibus เปลี่ยนการหักลดราคาคาร์บอนตามมาตรา 9 หรือไม่

ระเบียบ Omnibus ไม่ได้เปิดทางให้นำราคาคาร์บอนของไทยมาหักลด ณ วันที่ 12 พฤศจิกายน 2569 ระเบียบการบังคับใช้ตามมาตรา 9 ยังไม่ได้รับการรับรอง และยังไม่มีการรับรองราคาคาร์บอนของประเทศใด รวมถึงไทย

ราคาคาร์บอนเพียงรายการเดียวของไทยที่มีผลใช้บังคับคือ 200 บาทต่อตันคาร์บอนไดออกไซด์เทียบเท่าในภาษีสรรพสามิตน้ำมัน (ประกาศกรมสรรพสามิต มีผลตั้งแต่ 23 เมษายน 2568) ซึ่งไม่ครอบคลุมถ่านหินและก๊าซธรรมชาติ ดูรายละเอียดได้ที่CBAM มาตรา 9

หน่วยงานไทยให้ข้อมูลเรื่องการเปลี่ยนแปลงนี้อย่างไร

เมื่อวันที่ 28 เมษายน 2569 กรมการค้าต่างประเทศ (คต.) เตือนผู้ส่งออกว่าผู้นำเข้าที่นำเข้าเกิน 50 ตันต่อปีต่อรายต้องซื้อใบรับรอง CBAM และอธิบายค่ามาตรฐานอ้างอิงและส่วนปรับเพิ่ม (ฐานเศรษฐกิจ 28 เมษายน 2569) แต่ไม่ได้ระบุกำหนดยื่นแบบฯ หรือการถือครองรายไตรมาส

องค์การบริหารจัดการก๊าซเรือนกระจก (องค์การมหาชน) (อบก.) ระบุว่าผู้นำเข้าจะรายงานการปล่อยและซื้อใบรับรองตั้งแต่เดือนกุมภาพันธ์ 2570 (หน้าคู่มือแนวทางการรายงาน CBAM ปรับปรุงเมื่อ 26 ธันวาคม 2568) และเผยแพร่คู่มือการรายงานฟรีสำหรับสี่อุตสาหกรรม

บทวิเคราะห์การส่งออกของสำนักงานนโยบายและยุทธศาสตร์การค้า (สนค.) ช่วงเดือนมกราคมถึงมิถุนายน 2568 ไม่ได้กล่าวถึงระเบียบ Omnibus และ ณ วันที่ 4 พฤศจิกายน 2569 ไม่พบมาตรการ การยกเว้น หรือการรับรองภายใต้ CBAM ที่ใช้เฉพาะกับไทย


คำถามที่พบบ่อยเกี่ยวกับระเบียบ (EU) 2025/2083

ระเบียบ (EU) 2025/2083 มีผลใช้บังคับเมื่อใด

ระเบียบ (EU) 2025/2083 มีผลใช้บังคับวันที่ 20 ตุลาคม 2568 ซึ่งเป็นวันที่สามถัดจากวันประกาศใน Official Journal ของสหภาพยุโรปเมื่อ 17 ตุลาคม 2568 (มาตรา 2 ของระเบียบ) โดยระเบียบลงนามเมื่อ 8 ตุลาคม 2568

การแก้ไขนี้กำหนดรูปแบบของระยะบังคับใช้เต็มรูปแบบที่เริ่มวันที่ 1 มกราคม 2569 โดยมีสองเรื่องที่ใช้บังคับภายหลัง คือกฎการถือครองรายไตรมาสตั้งแต่ 1 มกราคม 2570 และการขายใบรับรองตั้งแต่ 1 กุมภาพันธ์ 2570 (มาตรา 36(2) ที่แก้ไขแล้ว)

ระเบียบ Omnibus เปลี่ยนภาคส่วนที่อยู่ใน CBAM หรือไม่

ไม่เปลี่ยน ระเบียบ (EU) 2025/2083 ไม่ได้เปลี่ยนหกภาคส่วนในภาคผนวก I ของระเบียบ (EU) 2023/956 ได้แก่ เหล็กและเหล็กกล้า ปูนซีเมนต์ อะลูมิเนียม ปุ๋ย ไฟฟ้า และไฮโดรเจน

การขยายขอบเขตไปยังสินค้าปลายน้ำ (downstream extension) ตั้งแต่ปี 2571 เป็นข้อเสนอของคณะกรรมาธิการยุโรป COM(2025)989 (ยังไม่เป็นกฎหมาย) ไม่ใช่ส่วนหนึ่งของระเบียบ Omnibus ข้อเสนอครอบคลุมสินค้าประมาณ 180 รายการ ท่าทีของคณะมนตรีประมาณ 200 รายการ และรัฐสภายุโรปประมาณ 457 รายการ (ค่าประมาณ)

การเจรจาไตรภาคี (trilogue) ครั้งแรกเมื่อวันที่ 20 ตุลาคม 2569 ยังไม่ได้ข้อตกลงโดยรวม และมีรายงานว่าการเจรจาครั้งที่สองจะจัดขึ้นวันที่ 30 พฤศจิกายน 2569 ดูรายละเอียดได้ที่การขยายขอบเขตไปยังสินค้าปลายน้ำ

เกณฑ์ยกเว้น 50 ตันคิดต่อการขนส่งหรือต่อปี

เกณฑ์ยกเว้น 50 ตันคิดต่อผู้นำเข้าต่อปีปฏิทิน โดยรวมสินค้า CBAM ทุกประเภทที่นิติบุคคลนั้นนำเข้า ไฟฟ้าและไฮโดรเจนไม่มีเกณฑ์ยกเว้น

ผู้นำเข้าที่นำเข้าสินค้าตามภาคผนวก I จากภาคส่วนใดก็ตาม เช่น เหล็ก ปูนซีเมนต์ และอะลูมิเนียม รวมกันเกิน 50 ตันในปีหนึ่ง มีหน้าที่ตาม CBAM เต็มรูปแบบสำหรับปีนั้น เกณฑ์เดิม 150 ยูโรต่อการนำเข้าหนึ่งครั้งไม่มีผลใช้บังคับอีกต่อไป

กำหนดวันที่ 30 กันยายนใช้กับแบบแสดงรายการตั้งแต่ปี 2570 เป็นต้นไปด้วยหรือไม่

ใช่ วันที่ 30 กันยายนซึ่งระเบียบ Omnibus กำหนดไว้ในมาตรา 6 ที่แก้ไขของระเบียบ (EU) 2023/956 เป็นกำหนดยื่นแบบแสดงรายการประจำปีของทุกปี

แบบแสดงรายการสำหรับสินค้าที่นำเข้าในปี 2569 ต้องยื่นภายใน 30 กันยายน 2570 และสำหรับปี 2570 ภายใน 30 กันยายน 2571 แบบฯ แต่ละฉบับครอบคลุมปีปฏิทินก่อนหน้าทั้งปี

หากผู้ยื่นแบบฯ จ่ายค่าปรับตามมาตรา 26(1) แล้วแต่ยังไม่ส่งมอบใบรับรอง จะเกิดอะไรขึ้น

การจ่ายค่าปรับตามมาตรา 26(1) (100 ยูโรต่อ tCO2e ก่อนปรับตามดัชนีเงินเฟ้อ ต่อใบรับรองที่ไม่ส่งมอบ) ไม่ได้ทำให้หน้าที่ส่งมอบใบรับรองที่ขาดสิ้นไป ตามที่มาตรา 26(3) ระบุไว้ชัดเจน ผู้ยื่นแบบฯ ยังต้องซื้อและส่งมอบใบรับรองที่ขาด นอกเหนือจากการจ่ายค่าปรับ

กรณีผู้นำเข้าที่ไม่มีสถานะผู้ยื่นแบบฯ และนำเข้าเกิน 50 ตันจะต่างออกไป ตามมาตรา 26(2a) การจ่ายค่าปรับทำให้ผู้นำเข้ารายนั้นพ้นจากหน้าที่ยื่นแบบฯ และส่งมอบใบรับรองสำหรับการนำเข้านั้น

ระเบียบ Omnibus เลื่อน CBAM ออกไปหรือไม่

ไม่ได้เลื่อน ระยะบังคับใช้เต็มรูปแบบยังคงเริ่มวันที่ 1 มกราคม 2569 และสินค้าที่นำเข้าตั้งแต่วันนั้นมีหน้าที่ตาม CBAM ระเบียบ (EU) 2025/2083 เลื่อนเฉพาะวันที่ใช้ชำระหน้าที่นั้น

การขายใบรับรองเริ่มวันที่ 1 กุมภาพันธ์ 2570 แทน 1 มกราคม 2569 กำหนดยื่นแบบฯ ครั้งแรกคือ 30 กันยายน 2570 แทน 31 พฤษภาคม 2570 และกฎการถือครองรายไตรมาสใช้บังคับตั้งแต่ปี 2570

ระเบียบ (EU) 2025/2083 ประกาศใน Official Journal ของสหภาพยุโรปเมื่อใดและอย่างไร

ระเบียบ (EU) 2025/2083 ลงวันที่ 8 ตุลาคม 2568 ประกาศใน Official Journal ของสหภาพยุโรป ชุด L เมื่อวันที่ 17 ตุลาคม 2568 ในชื่อ OJ L, 2025/2083 และมีผลใช้บังคับวันที่ 20 ตุลาคม 2568

การเปลี่ยนแปลงที่เป็นที่รู้จักมากที่สุดคือเกณฑ์ 50 ตัน มาตรา 2a ยกเว้นผู้นำเข้าที่นำเข้าสินค้า CBAM ไม่เกิน 50 ตัน (น้ำหนักสุทธิ) ต่อปีปฏิทิน (ภาคผนวก VII ข้อ 1) เว้นแต่ไฟฟ้าและไฮโดรเจน และผู้นำเข้าต้องแสดงการยกเว้นในใบขนสินค้าขาเข้า

ผู้ส่งออกไทยต้องซื้อใบรับรอง CBAM เองหรือไม่

ไม่ต้อง ผู้นำเข้าในสหภาพยุโรปเป็นผู้ซื้อและส่งมอบใบรับรอง CBAM ระเบียบ Omnibus ไม่ได้เปลี่ยนหลักนี้ ผู้ประกอบกิจการโรงงานในไทยไม่มีหน้าที่ตามกฎหมายภายใต้ CBAM

บทบาทของโรงงานไทยคือการส่งข้อมูลการปล่อยจริงที่ผ่านการทวนสอบ ซึ่งช่วยให้ผู้ซื้อไม่ต้องใช้ค่ามาตรฐานอ้างอิงที่บวกส่วนปรับเพิ่ม

หากท่านต้องการผู้ให้บริการด้านการคำนวณหรือการทวนสอบ ขอรับการแนะนำได้ฟรีที่ศูนย์ช่วยเหลือ CBAM ผู้ให้บริการอาจจ่ายค่าแนะนำให้ cbamguide.com โดยไม่มีผลต่อการคัดเลือก


แหล่งข้อมูล: ระเบียบ (EU) 2023/956 · ระเบียบ (EU) 2025/2083 (Omnibus) · ระเบียบการบังคับใช้ 2025/2621 · ข้อมูล EU ETS ผ่าน EEX ไม่ใช่คำแนะนำทางกฎหมาย